Kinh tế vĩ mô Thứ ba, 30/05/2017, 09:54 GMT+7
TPP có thể thành công mà không có Hoa Kỳ

Thay vì bỏ đi hoặc bắt đầu lại từ đầu, 11 quốc gia thành viên TPP còn lại nên chốt thỏa thuận thương mại này.

m30 tpp

Hoa Kỳ đã ký thỏa thuận thương mại Hợp tác xuyên Thái Bình Dương vào năm ngoái, sau đó lại quyết định không áp dụng thỏa thuận. 11 quốc gia đã ký kết còn lại tự cho mình kỳ hạn đến tháng 11 để quyết định có tiếp tục hay không. Họ không cần đến một nửa thời gian như thế. Thòa thuận như bây giờ đã là tốt hơn không có thỏa thuận nào.

Trái ngược với những cảnh báo từ một số bên, sự vắng mặt của Mỹ không nhất thiết sẽ giết chết thỏa thuận. Các nhà đàm phán chủ yếu phải thay đổi điều khoản theo đó thỏa thuận phải được thông qua bởi những nước chiếm 85% GDP trong số 12 quốc gia thành viên (Hoa Kỳ chiếm 60%). Những điều khoản thỏa thuận cụ thể với Hoa Kỳ sẽ cần được điều chỉnh hoặc bỏ qua, nhưng nếu 11 quốc gia còn lại muốn tiếp tục, họ vẫn có thể.

Một số đang do dự, Malaysia và Việt Nam (thủ tướng Việt Nam đến thăm Nhà Trắng trong tuần này), cho biết họ thực hiện các nhượng bộ chỉ để được tiếp cận tốt hơn thị trường khổng lồ của Mỹ. Ngoài một số lĩnh vực như dệt may, giày dép, nông nghiệp và một số sản phẩm ô tô, thị trường Mỹ đã khá mở. Không có Hoa Kỳ, thương mại nội vùng mở rộng sẽ có lợi ích nhỏ hơn, nhưng thỏa thuận vẫn là một lợi thế.

Sự thật là một số cái được gọi là nhượng bộ trong các cuộc đàm phán không đòi hỏi phải có sự hy sinh giữa hai bên mới thành – tự thân chúng đã có giá trị. Chẳng hạn, TPP đòi hỏi các cải cách cơ cấu trong nông nghiệp Nhật Bản, và các ngành thuộc sở hữu nhà nước của Việt Nam. Các chính phủ hiểu rằng những thay đổi này là cần thiết để tăng năng suất và tiêu chuẩn sống, nhưng cũng là các thách thức chính trị. TPP là một cách để tiến hành chúng.

Ngoài ra, thỏa thuận không chỉ là các khoản thuế suất thấp hơn. TPP mang đến quy tắc thiết lập chuẩn mực cho kinh doanh toàn cầu trong thế kỷ 21, trong đó có sở hữu trí tuệ, thương mại điện tử và bảo vệ môi trường. Nếu thực thi, số lượng thành viên có thể tăng lên. Trước đó khá lâu, Hàn Quốc và Indonesia sẽ muốn tham gia ký kết. Những quốc gia bên ngoài Vành đai Thái Bình Dương sẽ hướng đến các quy tắc TPP để trở nên cạnh tranh.

Bên duy nhất thiệt thòi trong bối cảnh này là Hoa Kỳ. Nước này sẽ bỏ qua các lợi ích trong thương mại họ đã từng có, và sẽ có ít sức mạnh hơn trong các cuộc đàm phán tương lai với Nhật Bản, Canada và Mexico. Một số công ty Mỹ có thể chuyển hoạt động sang các nước thành viên TPP khác để tận dụng những nhượng bộ trước đó đã được các nhà đàm phán Mỹ giành được. Và nếu đó là cách mọi việc diễn ra, Hoa Kỳ có thể yêu cầu được trở lại.

Malaysia đã đề xuất một cách khác để tiếp tục – đàm phán lại thỏa thuận. Điều có vẻ như không được khuyến khích. Điều này sẽ khiến mọi việc trở nên khó khăn với những nước như Nhật Bản và New Zealand, những nước đã phê chuẩn TPP, và có thể trì hoãn việc áp dụng thỏa thuận lâu hơn cuối năm nay.

Tốt hơn là vun đắp cho những gì đã đạt được và xây dựng lên từ đó. Không nghi ngờ gì, đây sẽ là một thành công nhỏ hơn những gì các kiến trúc sư của TPP từng hy vọng, nhưng dù gì đây cũng là một thành tựu đáng kể.

Phong Lữ lược dịch
Theo Bloomberg

Tin liên quan:
Tin mới hơn:
Tin cũ hơn:

 

banner qc1

banner qc1

banner qc1

banner qc1

banner qc1

banner qc1

banner qc1

banner qc1

banner qc1